Geloven in rechts
Een afstudeerproductie over de ideologische alliantie tussen radicaal-rechts en christelijke orthodoxie
Disclaimer
De foto's die je op deze site gaat zien, zijn allemaal zonder uitzondering rechtenvrij en gemaakt met behulp van kunstmatige intelligentie.
In het derde hoofdstuk ga je kennismaken met twee orthodoxe christenen: *Matthias en *Stefan. Dit zijn niet hun echte namen. Zij hebben ervoor gekozen om anoniem te blijven. Ik heb vertrouwelijkheid aan hen toegezegd.
Inleiding
Het christendom wordt in de afgelopen jaren steeds vaker als politiek instrument gebruikt door politieke krachten die als radicaal-rechts kunnen worden bestempeld. In de VS zijn de evangelicals, een groep strenggelovige christenen die de Bijbel letterlijk nemen, een alliantie aangegaan met Donald Trump: Hij, de niet-confessionele politicus, trekt een brede groep kiezers aan, maar zet tegelijkertijd dingen op de agenda die voor orthodoxe christenen belangrijk zijn.
Deze tactiek levert de blauwdruk voor radicaal-rechtse politici in West-Europa: Voor Hongarijes premier Viktor Orbán of de Italiaanse Vice-premier Mattheo Salvini is het christendom een 'identity marker': ze gebruiken het geloof om 'de volksgemeenschap' af te bakenen, maar vooral ook om de vijandbeelden van deze 'volksgemeenschap' vast te stellen: de LHBTI-gemeenschap, abortus, globalisatie, migratie, de Islam etc. ('Amerikas Gotteskrieger'; Brockschmidt, 2021)
Specifiek Orbán gebruikt het christendom niet alleen voor zijn 'Wij tegen Zij'-retoriek, maar ook als rechtvaardiging voor autoritarisme en extreem nationalisme. (Lamour, 2021.)
Actualiteit
De alliantie tussen radicaal-rechts en orthodoxe christenen is vooral door de naderende verkiezingen in de VS weer zeer actueel. Het heeft er alle schijn van dat de evangelicals nog steeds achter Donald Trump staan: 67 procent van hen hebben een positieve tot zeer positieve mening over de oud-(en wellicht binnenkort nieuwe) president. (PEW Research Center, 2024). Trump zelf weet op zijn beurt precies aan welke knoppen hij bij deze groep kiezers moet draaien. Eerder dit jaar publiceerde hij een video waarin hij zich als een 'door God gezonden' politicus afbeeldde.
In de schaduw van de ontwikkelingen in de VS kunnen we zien dat dit fenomeen ook in Europa speelt. Uit de peilingen blijkt dat radicaal-rechts een mega winst zal behalen tijdens de Europese Verkiezingen van 2024. (I&O Research, 2024). Eén van deze partijen is de PVV die ook al met de Tweede Kamerverkiezingen van vorig jaar de grootste partij werd; ook onder Christenen. Dat bleek uit cijfers uit het Nationaal Kiezersonderzoek, die socioloog Marcel Lubbers met de redactie van het Nederlands Dagblad deelde (2023). Daarnaast maakte ruim 8 procent van de SGP-kiezers de overstap naar de PVV (NOS, 2023; te raadplegen onder 'Kiezersbewegingen SGP). In de Biblebelt werd de PVV eveneens de grootste partij. Voor het eerst werd dit kiezersdistrict veroverd door een niet-confessionele partij. (Trouw, 2023)
Zembla-journalist Sander Rietveld hierover: "Die getuigenispolitiek zet niet meer zoveel zoden aan de dijk. Het is veel aantrekkelijker om op een grotere partij te stemmen die iets van jouw idealen waar gaat maken."
Anton Shekhovstov, directeur 'Centre for Democratic Integrity', denkt dat er sprake is van een mondiale trend: "Ook orthodoxe christenen proberen hun ideeën te verspreiden, denk aan het bespelen van sociale media, maar ook aan politiek. Trump en Orbán hebben de blauwdruk hiervoor geleverd."
Explainer
Hieronder vind je alvast een kleine preview op mijn productie in vorm van een Explainer!
YouTube inhoud kan niet getoond worden met je huidige cookie-instellingen. Selecteer "Toestemmen & tonen" om de inhoud te zien en de YouTube cookie-instellingen te accepteren. Meer info kun je lezen in onze Privacyverklaring. Je kunt je altijd weer afmelden via je cookie-instellingen.
Over mij
Wil je graag weten wie ik ben en wat mijn motivatie achter deze drie artikelen was? Klik dan op het knopje 'Over mij'.
Hoofdstuk 1
Mijn afstudeerproductie wordt afgetrapt met een artikel over de SGP-jongeren in Sliedrecht. Wat is hun wereldbeeld, hoe kijken ze aan tegen de nieuwe politieke verhoudingen in ons land? Je leest het via de onderstaande knop.
Hoofdstuk 2
Thierry Baudet en zijn partij FVD zijn inmiddels nog maar een randverschijning in het politieke circus. Maar er was een tijd waarin veel Nederlanders wél iets in hem zagen. Niet alleen de 'zwevende kiezer op rechts', maar ook invloedrijke mensen met een religieuze agenda. Waarom een reformatorische vastgoedondernemer de schatkist van Baudet spekte, lees je via de onderstaande knop.
Hoofdstuk 3
Het behoud van de christelijke cultuur, de strijd tegen het 'wereldrijk EU' en het ontkennen van de klimaatverandering: het zijn aspecten die orthodoxe Christenen in de armen drijven van radicaal-rechts. Waarom leidt hun interpretatie van de Bijbel tot deze denkbeelden? Je leest het via onderstaande knop.
Contact
Heb je een vraag of een opmerking? Stuur me dan een berichtje via dit formulier!